Gehoorbescherming

Gehoorbescherming → Wat moet? → Wat mag? → Wat helpt?

 

Hoewel er voldoende kennis voorhanden is om slechthorendheid door lawaai te voorkomen, staat beroepsdoofheid in de top 5 van beroepsziekten in Nederland. Beschadigingen aan het gehoor zijn meestal onomkeerbaar. Veel werknemers staan nog altijd bloot aan schadelijk geluid met een sterkte van meer dan 80 dB(A): het niveau waarop geluid, bij langdurige blootstelling, schadelijk wordt geacht. Op het gebied van beheersing van lawaai en het dragen van gehoorbescherming moet er dus nog veel werk verzet worden.

 

Wat moet?

 

Of er sprake is van schadelijk geluid binnen een bedrijf stelt u (of een arbo-adviesbureau / arbeidshygiënist) vast met een geluidsonderzoek conform NEN-EN-ISO 9612:2009 (Akoestiek – Bepaling van de blootstelling aan geluid op de werkplek – Praktijkmethode).

Her lawaai moet in de eerste plaats bij de bron worden aangepakt (arbeidshygiënische strategie). De werkgever dient bijvoorbeeld oude en lawaaiige machines te vervangen. Ligt de geluidssterkte dan nog boven de 85 dB(A), dan is moet het bedrijf kijken naar collectieve maatregelen zoals het afschermen van de machine. Is de geluidssterkte dan nog boven de 85 dB(A) dient het bedrijf te zorgen voor individuele maatregelen zoals taakroulatie. Wanneer de bovenstaande maatregelen toegepast zijn en het geluidsniveau nog steeds boven de 85 dB(A) is, zijn medewerkers verplicht om gehoorbescherming te dragen.

Vanaf 80 dB(A) (dus 5 dB(A) lager!) is het voor werkgevers al verplicht om gehoorbeschermingsmiddelen ter beschikking te stellen aan werknemers. Tevens dienen dan gehoortesten aan werknemers worden aangeboden en voorlichting over lawaai en gehoorbescherming te geven.
(Arbobesluit over geluid >>>)

 

In de basis zijn er drie soorten gehoorbescherming.

• Oordoppen en -proppen worden in het oor gedragen en zien er vaak uit als flexibele plugjes. Ze verminderen de geluidsterkte met zo’n 10 tot 15 dB(A).

• Oorkappen / gehoorkappen die net als koptelefoons over het oor worden gedragen bieden uitstekende bescherming tot wel zo’n 30 decibel. Ze hebben als voordeel dat ze makkelijk afkunnen en zijn dus ook geschikt voor bezoekers. Nadeel is dat ze erg warm zitten. Bovendien gaat bij brildragers vaak een deel van de dempende werking verloren. De kappen sluiten de oren niet helemaal af omdat de brilpootjes in de weg zitten.

• Otoplastieken zijn van kunststof, worden op maat gemaakt en zijn daardoor duurder dan andere soorten (veelal vanaf ca. € 100 / 150). De dempende werking van otoplastieken is ongeveer net zo groot als van oorkappen, en ze zitten net als oordoppen ín het oor.

 

Als bedrijf ben je, wanneer je hiermee te maken hebt, verplicht medewerkers voor te lichten over het gebruik van gehoorbescherming en de gevolgen van het niet dragen ervan.

 

Wat mag?

 

Het is wettelijk toegestaan te werken in een ruimte met een geluidsbelasting hoger dan 80 dB(A), maar de gehoorbescherming moet zorgen dat het geluid achter deze gehoorbescherming nooit meer dan 87 dB(A) bedraagt (= wettelijke grenswaarde: boete bij overschrijding).

Gezondheidskundig ligt het anders en is bekend dat een geluidsniveau van 87 dB(A) schadelijk kan zijn. Om geen kans te lopen op gehoorschade wordt geadviseerd om maximaal 8 uur per dag (blootstellingsduur) in geluidsniveaus tot 80 dB(A) te werken. Hoe hoger het geluidsniveau, hoe korter de blootstellingsduur zou moeten zijn: bij 83 dB(A) wordt bijvoorbeeld een maximale blootstellingsduur 4 uur per dag geadviseerd; bij 86 dB(A) maximaal 2 uur; bij 89 dB(A) maximaal 1 uur et cetera.

 

Wat helpt?

 

Er bestaan veel adviesbureaus die onderzoek doen naar geluidsbelasting (wees alert op het volgen van de NEN 9612) en (andere) bedrijven die otoplastieken aanmeten. De Inspectie SZW heeft een basisinspectiemodule voor de blootstelling aan geluid.

De sector podiumkunsten bracht als eerste een arbocatalogus uit die zich uitsluitend richt op het bestrijden van geluidsrisico’s. U vindt hier tips en adviezen die u verder kunnen helpen.